اگر تا حالا ترشی انبه را امتحان نکردهای، شاید اسمش کمی عجیب به نظر برسد. اما بذار راحت بگم… همین که اولین تکه را کنار یک قاشق برنج یا یک غذای جنوبی بچشی، احتمال زیاد نظرت کاملاً عوض میشود. ترکیب طعم ترش، تند و عطر ادویههای جنوبی چیزی نیست که راحت از یادت برود. اگر دنبال یک ترشی متفاوت و خوشعطر هستی، این طرز تهیه ترشی انبه دقیقاً همان چیزی است که باید امتحانش کنی.
اطلاعات سریع
| مورد | مقدار |
|---|---|
| زمان آمادهسازی | حدود ۴۵ دقیقه (بهجز زمان خشک شدن انبه) |
| زمان استراحت | ۲۴ ساعت برای خشک شدن انبه + ۷ تا ۱۰ روز برای جا افتادن |
| سختی | متوسط |
| مناسب برای | ۴ تا ۶ نفر |
| هزینه تقریبی | متوسط |
مواد لازم
| مواد اولیه | مقدار |
|---|---|
| انبه کال (سبز) | ۱ کیلوگرم |
| سیر | ۳۰۰ گرم |
| سرکه سفید یا سرکه انگور | نیم لیتر |
| فلفل قرمز آسیاب شده | ۲ قاشق غذاخوری |
| تخم گشنیز | ۲ قاشق غذاخوری |
| سیاهدانه | ۲ قاشق غذاخوری |
| شکر | ۱ قاشق غذاخوری |
| گلپر | ۱ قاشق چایخوری |
| زردچوبه | به مقدار لازم |
| نمک | به مقدار لازم |
آموزش پخت ترشی انبه مرحله به مرحله
آماده کردن انبهها
اول از همه انبههای سبز را خوب بشویید تا هیچ گرد و خاکی روی پوستشان باقی نماند. بعد پوست آنها را بگیرید، هسته را جدا کنید و گوشت انبه را به اندازههای دلخواه خرد کنید. نه خیلی ریز که بعد از مدتی له شوند، نه آنقدر درشت که مزه مواد به خوردشان نرود.
حالا روی تکههای انبه مقداری نمک و زردچوبه بپاشید و با دست آرام مخلوط کنید تا همه قسمتها به ادویه آغشته شوند.
(اگر دستکش آشپزی دارید، این مرحله را با دستکش انجام دهید؛ مخصوصاً اگر پوست حساسی دارید.)
بعد انبهها را داخل یک سینی بچینید و حدود ۲۴ ساعت زیر نور آفتاب یا در محیطی با جریان هوای مناسب قرار دهید تا کمی آب اضافیشان گرفته شود. اصل ماجرا همین مرحله است؛ چون باعث میشود ترشی بعد از مدتی آب نیندازد و تردتر بماند.
آماده کردن مایه ترشی
داخل یک قابلمه، سرکه را همراه شکر و کمی زردچوبه روی حرارت ملایم قرار دهید تا فقط یکی دو جوش بزند.
نیازی نیست مدت زیادی بجوشد؛ فقط شکر باید کاملاً حل شود.
بعد اجازه دهید مایه کاملاً خنک شود. وقتی دمای آن پایین آمد، سیرهای رنده یا لهشده را به آن اضافه کنید و خوب هم بزنید.
آماده کردن شیشه ترشی
شیشهای که قرار است ترشی داخل آن نگهداری شود باید کاملاً خشک و استریل باشد. حتی یک قطره آب هم میتواند ماندگاری ترشی را کم کند.
حالا یک لایه انبه داخل شیشه بریزید.
روی آن مقداری تخم گشنیز، سیاهدانه، فلفل قرمز و کمی گلپر بپاشید.
دوباره یک لایه انبه و دوباره ادویه…
همین کار را ادامه دهید تا شیشه پر شود.
در آخر، مایه سرکه و سیر را داخل شیشه بریزید تا تمام تکههای انبه کاملاً زیر سرکه قرار بگیرند.
درب شیشه را محکم ببندید و آن را در جای خنک و دور از نور مستقیم آفتاب قرار دهید.
حدود یک هفته بعد، ترشی آماده خوردن است؛ البته اگر بتوانید بیشتر صبر کنید، بعد از دو هفته طعم آن جاافتادهتر و دلچسبتر میشود.
طرز تهیه ترشی انبه بندرعباسی
اگر طعم غلیظتر و کمی ملایمتر را دوست دارید، نسخه بندرعباسی انتخاب فوقالعادهای است.
در این روش از انبه زرد و نسبتاً شیرین استفاده میشود و مقدار سرکه کمتر است. همچنین حدود یک پیمانه روغن زیتون به مواد اضافه میکنند تا بافت ترشی لطیفتر شود.
تمام ادویهها را ابتدا چند دقیقه داخل تابه بدون روغن تفت میدهند تا عطرشان آزاد شود. بعد آنها را با سیر، سرکه و روغن زیتون مخلوط کرده و روی انبهها میریزند.
این مدل معمولاً بین ۷ تا ۱۰ روز زمان نیاز دارد تا کاملاً جا بیفتد.
دستور ترشی انبه سیاه
اگر اهل طعمهای خاص جنوب ایران هستید، این نسخه را از دست ندهید.
در این دستور ترشی انبه علاوه بر مواد اصلی، از رب انار، تمر هندی، تخم خردل و زیره سبز هم استفاده میشود.
پوست انبه در این روش گرفته نمیشود. تمر هندی با کمی سرکه جوشانده و صاف میشود، سپس همراه رب انار و ادویهها روی انبهها ریخته میشود.
نتیجه کار یک ترشی تیرهرنگ، ترش، ملس و فوقالعاده خوشعطر است.
طرز تهیه ترشی انبه هندی با آبلیمو
نسخه هندی کمی با ذائقه ایرانی فرق دارد.
در این روش از آبلیمو، رب گوجه، هل و دارچین استفاده میشود و طعمی ملس و ادویهای به وجود میآورد.
انبهها از شب قبل داخل مخلوط آبلیمو و رب گوجه استراحت میکنند، سپس سرکه و ادویهها اضافه میشود و حدود دو هفته زمان لازم است تا آماده مصرف شود.
نکات طلایی و فوتوفنها
- انبه کال بهترین انتخاب برای تهیه ترشی است.
- همیشه از شیشه کاملاً خشک و تمیز استفاده کنید.
- اگر ادویهها را قبل از مصرف کمی تفت دهید، عطر ترشی چند برابر میشود.
- سرکه باید تمام مواد را بپوشاند تا کپک ایجاد نشود.
- هرچه ترشی بیشتر استراحت کند، طعم آن بهتر میشود.
- برای تندی بیشتر میتوانید از فلفل تازه استفاده کنید.
- اگر سرکه انگور در دسترس نبود، سرکه سفید گزینه مناسبی است.
اشتباهات رایج هنگام تهیه ترشی انبه
انبهها هنوز خیس هستند.
این موضوع باعث کپک زدن ترشی میشود. قبل از استفاده حتماً آنها را کاملاً خشک کنید.
کم بودن سرکه داخل شیشه
اگر بخشی از انبه بیرون از سرکه بماند، احتمال خراب شدن ترشی زیاد میشود.
استفاده از انبه رسیده
انبه رسیده بافت نرمی دارد و بعد از مدتی له میشود.
بستن درب شیشه قبل از خنک شدن مواد
اگر سرکه هنوز گرم باشد، بخار داخل شیشه ایجاد رطوبت میکند و ماندگاری ترشی کمتر میشود.
نسخههای جایگزین
نسخه مجلسی
کمی روغن زیتون، تخم خردل و فلفل قرمز تازه اضافه کنید تا طعمی نزدیک به ترشیهای اصیل بندرعباس داشته باشید.
نسخه سریع
اگر فرصت خشک کردن انبه زیر آفتاب را ندارید، چند ساعت روی پارچه تمیز در محیط خانه قرار دهید تا رطوبت اضافی آن گرفته شود.
نسخه گیاهی و رژیمی
این ترشی بهطور طبیعی کاملاً گیاهی است. فقط اگر رژیم بدون شکر دارید، میتوانید شکر را حذف کنید.
سرو و تزیین
ترشی انبه کنار غذاهای جنوبی واقعاً میدرخشد. مثلاً کنار قلیهماهی، میگو، ماهی سرخشده یا حتی یک بشقاب ساده لوبیاپلو و عدسپلو فوقالعاده است.
بعضیها هم آن را کنار ساندویچ فلافل یا سمبوسه سرو میکنند که ترکیب خیلی خوشمزهای میشود.
پرسشهای متداول
ترشی انبه بعد از چند روز آماده میشود؟
معمولاً بین ۷ تا ۱۰ روز قابل مصرف است، اما بعد از حدود دو هفته طعم بهتری پیدا میکند.
چرا ترشی انبه کپک میزند؟
رطوبت داخل شیشه، خشک نبودن مواد اولیه یا بیرون ماندن انبه از سطح سرکه مهمترین علتها هستند.
برای تهیه ترشی انبه از انبه رسیده میتوان استفاده کرد؟
خیر. بهترین گزینه انبه کال و سفت است تا بعد از مدتی بافت خود را حفظ کند.
آیا میتوان از سرکه سیب استفاده کرد؟
بله، اما طعم نهایی کمی ملایمتر از سرکه سفید یا سرکه انگور خواهد شد.
ترشی انبه چقدر ماندگاری دارد؟
اگر در جای خنک نگهداری شود و شیشه کاملاً تمیز باشد، تا حدود یک سال کیفیت مناسبی خواهد داشت.