اگر تا حالا آش گوجه فرنگی نخورده باشی، احتمالاً تصور میکنی طعمش شبیه سوپ گوجه است. اما بذار راحت بگم… اصلاً اینطور نیست. این آش یک ترکیب جذاب از ترشی ملایم گوجه، عطر سبزیهای تازه و بافت نرم برنج و حبوبات است که نتیجهاش یک غذای کاملاً ایرانی و دلنشین میشود.
اصل ماجرا اینه که طرز تهیه آش گوجه فرنگی خیلی پیچیده نیست؛ فقط چند فوتوفن کوچک دارد که اگر رعایت کنی، آش کاملاً جاافتاده و خوشعطر میشود. حالا بیایید قدمبهقدم آموزش پخت آش گوجه فرنگی را با هم جلو ببریم.
اطلاعات سریع
- زمان آمادهسازی: حدود ۳۰ دقیقه
- زمان پخت: حدود ۱ ساعت و ۳۰ دقیقه
- سختی: متوسط
- مناسب برای: ۴ نفر
- هزینه تقریبی: کم تا متوسط
مواد لازم برای آش گوجه فرنگی

| ماده اولیه | مقدار |
|---|---|
| گوجه فرنگی تازه | ۵۰۰ گرم |
| برنج | ۱ پیمانه |
| لوبیا چیتی یا لوبیا چشم بلبلی | ۱ پیمانه |
| پیاز متوسط | ۲ عدد |
| سبزی آش (تره، جعفری، گشنیز) | ۳۰۰ گرم |
| رب گوجه فرنگی | ۱ قاشق غذاخوری |
| زردچوبه | ۱ قاشق چایخوری |
| نمک و فلفل سیاه | به مقدار لازم |
| آبغوره یا آبلیمو | ۲ تا ۳ قاشق غذاخوری |
| روغن | به مقدار لازم |
| نعنا خشک | ۱ قاشق غذاخوری |
طرز تهیه آش گوجه فرنگی
مرحله اول: آماده کردن حبوبات
اول از همه لوبیا را از شب قبل در آب خیس کن. این کار هم نفخ حبوبات را میگیرد هم باعث میشود سریعتر بپزد.
حالا لوبیا را با مقداری آب داخل قابلمه بگذار و اجازه بده آرام بپزد تا نرم شود. معمولاً حدود ۴۵ دقیقه تا یک ساعت زمان میبرد.
مرحله دوم: آماده کردن پیاز داغ
در همین فاصله، پیازها را نگینی خرد کن.
کمی روغن داخل قابلمه بریز و پیازها را روی حرارت متوسط تفت بده. کمکم که رنگشان طلایی شد، زردچوبه را اضافه کن.
همین لحظهای که زردچوبه با پیاز داغ مخلوط میشود، عطرش در آشپزخانه میپیچد… این همان پایه طعم اصلی آش است.
مرحله سوم: اضافه کردن برنج
برنج را که حدود یک ساعت قبل خیس کردهای، به قابلمه اضافه کن.
بعد حدود ۵ تا ۶ لیوان آب داخل قابلمه بریز و اجازه بده برنج کمکم باز شود و لعاب بدهد.
فرض کن الان داری آش را هم میزنی… میبینی برنجها آرام آرام نرم میشوند و مایع آش کمی غلیظتر میشود.
مرحله چهارم: اضافه کردن گوجه فرنگی

گوجهها را رنده کن یا داخل مخلوطکن پوره کن.
در یک تابه کوچک، رب گوجه فرنگی را با کمی روغن تفت بده تا رنگش باز شود (این مرحله خیلی مهم است چون خامی رب گرفته میشود).
بعد پوره گوجه و رب را به قابلمه اضافه کن.
مرحله پنجم: اضافه کردن سبزی آش
وقتی برنج تقریباً پخته شد، سبزی آش خرد شده را اضافه کن.
سبزی نباید خیلی ریز خرد شود؛ اگر کمی درشت باشد، آش عطر بهتری میگیرد.
حالا لوبیا پخته شده را هم به آش اضافه کن و اجازه بده همه مواد حدود ۳۰ دقیقه با هم بپزند.
مرحله ششم: تنظیم طعم و جا افتادن آش
در مرحله آخر نمک، فلفل و آبغوره را اضافه کن.
اگر دوست داری آش کمی ترشتر باشد، مقدار آبغوره را کمی بیشتر کن.
حرارت را کم کن و بگذار آش آرام آرام جا بیفتد. وقتی با قاشق هم میزنی باید حالت کشدار و غلیظ داشته باشد.
مرحله آخر: نعنا داغ و سرو

کمی روغن داغ کن و نعنا خشک را چند ثانیه داخلش تفت بده (بیشتر از این نشود چون نعنا تلخ میشود).
آش را در کاسه بریز و روی آن را با پیاز داغ، نعنا داغ و حتی کمی کشک تزئین کن.
واقعاً همینجا است که ظاهر آش هم به اندازه طعمش وسوسهکننده میشود.
نکات طلایی برای خوشمزهتر شدن آش گوجه فرنگی
- گوجه تازه استفاده کن؛ طعم آش خیلی طبیعیتر میشود.
- اگر آش خیلی غلیظ شد، کمی آب جوش اضافه کن.
- برای عطر بهتر میتوانی کمی سیر داغ هم در پایان اضافه کنی.
- اگر گوجهها خیلی ترش نیستند، کمی آبغوره یا آبلیمو طعم را متعادل میکند.
- تفت دادن رب گوجه قبل از اضافه کردن، رنگ آش را خیلی زیباتر میکند.
اشتباهات رایج در پخت آش گوجه فرنگی
۱. اضافه کردن زودهنگام سبزی
اگر سبزی را خیلی زود اضافه کنی، رنگش تیره میشود و عطرش از بین میرود.
۲. تفت ندادن رب گوجه
رب خام باعث میشود آش طعم خامی بگیرد.
۳. زیاد ریختن آبغوره
ترشی آش باید ملایم باشد؛ اگر زیاد شود تعادل طعم از بین میرود.
۴. هم نزدن آش در مراحل آخر
اگر آش را گاهی هم نزنی ممکن است ته بگیرد.
نسخههای مختلف آش گوجه فرنگی
نسخه تبریزی
در دستور آش گوجه تبریزی معمولاً از غوره و لوبیا چشم بلبلی استفاده میشود و طعم آن کمی ترشتر است.
نسخه همدانی
در این مدل لپه هم به آش اضافه میشود که بافت آن را کمی غلیظتر میکند.
نسخه سریع
اگر وقت کم داری میتوانی از لوبیا کنسروی یا پخته آماده استفاده کنی.
نسخه رژیمی
برای نسخه سبکتر، مقدار روغن و پیاز داغ را کمتر کن و آش را بدون کشک سرو کن.
پیشنهاد برای سرو و تزئین
آش گوجه فرنگی معمولاً با اینها خیلی میچسبد:
- نان سنگک تازه
- سبزی خوردن
- ترشی سیر یا ترشی لیته
- کمی کشک و پیاز داغ روی آش
ترکیب آش داغ با نان تازه… مخصوصاً در یک عصر خنک، واقعاً حالوهوای خاصی دارد.
پرسشهای متداول
آیا میتوان آش گوجه فرنگی را بدون حبوبات درست کرد؟
بله. اگر حبوبات حذف شود، آش سبکتر میشود و بیشتر شبیه یک سوپ غلیظ خواهد بود.
چطور آش گوجه فرنگی غلیظتر شود؟
استفاده از برنج بیشتر یا له کردن کمی از مواد داخل آش باعث غلیظتر شدن آن میشود.
بهترین سبزی برای آش گوجه چیست؟
تره، جعفری و گشنیز ترکیب کلاسیک این آش هستند.
آیا میتوان از گوجه کنسروی استفاده کرد؟
بله، اما گوجه تازه طعم طبیعیتر و خوشعطرتر ایجاد میکند.